
de Volkskrant
11 maart 2017 zaterdag
Section: Sir Edmund; Blz. 6
 RONALD VELDHUIZEN
Highlight: Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden.
Deze week: Giftige stoffen kunnen ADHD, autisme en IQ-problemen veroorzaken.
Alledaagse stoffen in en om het huis kunnen hersenstoornissen veroorzaken, aldus een nieuw wetenschappelijk rapport van CHEM Trust, in Nederland gepubliceerd door de gezondheidsorganisatie Wemos. Vlamvertragers in meubilair en hormoonverstorende stoffen in voedselverpakkingen leiden misschien zelfs tot ADHD en een lager IQ. Zolang er geen nieuwe wetgeving komt, doen 'we één groot experiment met de hersenen van onze kinderen', aldus de Utrechtse toxicoloog Majorie van Duursen in het persbericht. 

Zijn die zorgen terecht? Opvallend is dat het rapport de recente explosie aan ADHD- en autismediagnoses direct koppelt aan schadelijke chemicaliën, maar geen harde cijfers noemt. Of er iets aan de hand is, staat onder toxicologen dan ook ter discussie. 

'Er is nog geen overtuigend bewijs geleverd', vindt bijvoorbeeld Paul Scheepers, die als toxicoloog risico's inschat aan het Radboudumc. Juist in de periode dat kinderen minder vaak aan sommige huishoudchemicaliën worden blootgesteld, zijn de gedragsstoornisdiagnoses gestegen, blijkt uit WHO-cijfers. Als er dus effect bestaat, is dat niet duidelijk merkbaar. Voor andere gifstoffen, zoals vlamvertragers en bisfenol-A, bestaan volgens Scheepers te weinig gegevens om conclusies te trekken. 

Aan de andere kant tonen dierproeven wel degelijk aan dat deze stoffen schadelijk kunnen zijn voor de hersenontwikkeling. Volgens Martin van den Berg, hoogleraar toxicologie aan de Universiteit Utrecht, is er genoeg reden om aan te nemen dat giftige stoffen op zijn minst een kleine bijdrage leveren aan hersenstoornissen bij kinderen. 'Het is op dit moment niet hard te maken, maar wel plausibel. We moeten die stoffen van de markt halen.' 

Scheepers ziet liever eerst meer gegevens. 'Niet dat er geen risico is, maar er is meer onderzoek nodig.' Hij wijst erop dat de EU inmiddels al 70 miljoen euro heeft uitgetrokken om te onderzoeken hoe het menselijk lichaam reageert op de chemicaliën.
Of huishoudchemicaliën gedragsstoornissen veroorzaken, blijft voorlopig onduidelijk.




